Dołącz do nas

Bezpieczeństwo

Identyfikacja zagrożeń i ocena ryzyka w przemyśle chemicznym


Przy omawianiu problemów bezpieczeństwa chemicznego warto przypomnieć słowa Emila Mraka, który powiedział: „Nie ma bezpiecznych substancji, istnieją tylko bezpieczne sposoby ich używania”. Trudno się z tym stwierdzeniem nie zgodzić. To właśnie najczęściej nieznajomość właściwości substancji chemicznych oraz wzajemnego ich oddziaływania jest przyczyną wielu tragedii.

Paweł Szczepański

Wielkie awarie – np. Seveso, 1976; Bhopal, 1984; Czarnobyl, 1986 – spowodowały gwałtowny rozwój badań i techniki w dziedzinie bezpiecznego prowadzenia procesów technologicznych w przemyśle chemicznym. Właśnie te tragedie stanowiły zaczątek nowej gałęzi wiedzy – nauki o bezpieczeństwie i zapobieganiu stratom. Jej głównym celem jest opracowanie metod oceny i klasyfikacji zagrożeń oraz rozwiązywanie problemów bezpieczeństwa.

Również w Polsce mamy do czynienia z częstymi przypadkami powstania zagrożeń chemicznych – wypadki z udziałem paliw, wycieki z cystern do gruntu, do rzek, zapalenia się wycieków. Rocznie mamy około 200 takich zdarzeń (np. w 2000 r. było ich 186, w 2001 r. – 154).

Skutki materialne oraz ludzkie wielkich awarii i katastrof są ogromne. Dlatego też, przez lata funkcjonowania dyrektywy Seveso, udało się opracować szereg metod służących do identyfikacji i oceny zagrożeń chemicznych, których źródłem są procesy chemiczne.

Obecnie w zakresie zapobiegania wielkim awariom przemysłowym funkcjonuje już trzecia z dyrektyw Seveso. Ostatnia zmiana tej dyrektywy została podyktowana wejściem w życie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1272/2008, tzw. rozporządzenia CLP, które wprowadziło na terenie Unii Europejskiej jednolity, zharmonizowany system klasyfikacji i oznakowania chemikaliów – GHS.

W opublikowanej 24 lipca 2012 r. dyrektywie Seveso III, czyli dyrektywie Parlamentu Europejskiego i Rady 2012/18/UE z 4 lipca 2012 r. w sprawie kontroli zagrożeń poważnymi awa­riami związanymi z substancjami niebezpiecznymi, zmieniającej, a na­stępnie uchylającej dyrektywę Rady 96/82/WE, oprócz zmian związanych z dostosowaniem zamieszczonych w załączniku I kryteriów kwalifikacyjnych do rozporządzenia CLP, konieczne było uwzględnienie wielu aspektów określonych w konwencji z Aarhus1, dotyczącej dostępu do informacji, udziału społeczeństwa w podejmowaniu decyzji oraz dostępu do wymiaru sprawiedliwości w sprawach dotyczących środowiska. Duży nacisk został położony na zagadnienia związane z zagospodarowaniem przestrzennym, m.in. z kontrolowaniem lokalizacji nowych zakładów, ze zmianami, które powinny zostać wprowadzone w istniejących zakładach oraz ich otoczeniu, z uwzględnieniem tzw. bezpiecznych odległości lub wprowadzenia dodatkowych środków technicznych.

Jednakże pamiętać należy, że zapobieganie awariom przemysłowym i sama dyrektywa Seveso to zasady dotyczące skutków w skali makro. Skala mikro to ocena zagrożenia substancjami chemicznymi i mieszaninami dla każdego człowieka indywidualnie. I tej oceny dotyczy artykuł.

Substancje chemiczne i mieszaniny jako źródła zagrożeń dla zdrowia człowieka – identyfikacja zagrożeń na etapie wprowadzania do obrotu

W tym zakresie znajdują się zasady postępowania, zdefiniowane również jako wymagania prawne dla:
- producentów, dystrybutorów, importerów substancji chemicznych i mieszanin wprowadzanych na teren UE,
- pracodawców, którzy w prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej w jakikolwiek sposób używają, przechowują, transportują lub w inny sposób stwarzający zagrożenie dla człowieka używają substancji chemicznych.

W odniesieniu do pierwszej wymienionej grupy wymagania dotyczą przede wszystkim zakresu informacji, jakie powinny być zebrane w celu stworzenia raportu bezpieczeństwa chemicznego, wymaganego przez rozporządzenie REACH2. Rozporządzenie to jest oparte na zasadzie, zgodnie z którą do podmiotów branżowych należy zagwarantowanie, że substancje, które produkują, importują, stosują lub wprowadzają do obrotu nie wpływają w sposób szkodliwy na ludzkie zdrowie ani na środowisko. Dlatego producenci i importerzy muszą zbierać lub generować dane dotyczące substancji i określić sposób, w jaki ryzyko, które te substancje stwarzają dla zdrowia ludzkiego i środowiska, można kontrolować poprzez zastosowanie odpowiednich środków zarządzania ryzykiem. Dla wszystkich substancji produkowanych lub importowanych w ilościach przekraczających 10 ton rocznie należy wykonać ocenę bezpieczeństwa chemicznego (CSA), a jej wyniki udokumentować w raporcie bezpieczeństwa chemicznego (CSR). Ocena bezpieczeństwa powinna uwzględniać produkcję substancji oraz wszystkie znane zastosowania.

Na ocenę bezpieczeństwa chemicznego składają się:

Hidden Content

DZIĘKUJEMY ŻE JESTEŚ Z NAMI!

Zainteresował Cię ten artykuł?
Podziel się nim ze znajomymi !


Bezpieczeństwo

Przygotuj organizację na nowy standard ISO 45003


Międzynarodowy standard zdrowia i bezpieczeństwa psychologicznego w miejscu pracy (ISO 45003) ma zostać opublikowany już w lipcu 2021 roku. Zagrożenia psychospołeczne zyskają więc należne miejsce w regulacjach, mając realny wpływ na pracowników, a przez to i na funkcjonowanie organizacji. (więcej…)


Kontynuuj

artykuł promocyjny

Wydajny, sterowany sygnałem PLC system zabezpieczenia dostępu bez czujników mutingu


Siła innowacji, praktyczne podejście i mocne zaangażowanie to wartości, które sprawiły, że firma WITRON, mająca siedzibę w regionie Górnego Palatynatu w Niemczech, jest dzisiaj jednym ze światowych liderów w planowaniu i realizacji dynamicznych systemów magazynowych oraz kompletacyjnych w sektorze intralogistyki. Firma WITRON nieustannie pracuje nad opracowywaniem jeszcze lepszych i bardziej opłacalnych rozwiązań logistycznych dla swoich klientów, które zwiększają wydajność procesów.

(więcej…)


Kontynuuj

Bezpieczeństwo

Cel: bezpieczna firma. Sposób: dobre przywództwo.


Niektórzy już dawno zrozumieli, że ich wysiłek musi koncentrować się na zapobieganiu. Czasami można odnieść wrażenie, że na siłę wyszukują problemy, ale oni wiedzą o tym, że jeśli raz odpuszczą i przestaną zbierać informacje o zdarzeniach wypadkowych, czyli inaczej mówiąc, przestaną zbierać informacje o przyczynach wypadków i katastrof, to za chwilę za do zapłacą. To jest przywództwo. – mówi Jerzy Karczewski w rozmowie z Fabianem Bielem.

(więcej…)


Kontynuuj

Bezpieczeństwo

Dlaczego podejmujemy ryzyko w pracy?


Gdy przed kilkoma laty austriacki sportowiec Felix Baumgartner wykonywał skok z wysokości 36 km, dokonanie to relacjonowały wszystkie media. Sukces (lub porażkę) chciały zobaczyć miliony widzów, a o samym skoczku mówiono jeszcze długo po jego wyczynie. Skok się udał, sportowiec stał się bohaterem, pozostaje jednak pytanie: po co to zrobił?

(więcej…)


Kontynuuj

Bezpieczeństwo

Zarządzanie bezpieczeństwem pracy podwykonawców


W obecnych czasach większość firm produkcyjnych korzysta w większym lub mniejszym stopniu z usług podwykonawców. Niezależnie od stopnia skomplikowania oraz czasu trwania prac wykonywanych przez podwykonawców, mamy wtedy do czynienia z sytuacją, gdy pracownicy innej organizacji, o odmiennych standardach pracy, kulturze organizacyjnej, kwalifikacjach zawodowych i doświadczeniu, wykonują prace na rzecz firmy zlecającej, na jej terenie, często w obszarach, gdzie znajdują się pracownicy firmy zlecającej.

(więcej…)


Kontynuuj

Bezpieczeństwo

Jakim być przywódcą?


Poszukiwanie odpowiedzi na to pytanie zajmuje całe rzesze naukowców i praktyków biznesu, czego dowodem są liczne badania i opracowania, kształtujące nowoczesne trendy w zakresie efektywnego przywództwa. Ja chciałbym podzielić się z Państwem swoimi obserwacjami i przemyśleniami w tym obszarze, płynącymi z praktyki zarządzania.

(więcej…)


Kontynuuj

Popularne